2009 yılında başlayan Sagalassos Toplumsal Arkeoloji Projesi, Sagalassos bilimsel arkeoloji çalışması ile Ağlasun ilçesi arasında daha verimli bir bağlantı kurmak amacıyla kültürel miras ve kültür eğitimi projeleri aracılığıyla faaliyete geçmiştir.

Sagaleri

2009 yılında kurulan Sagaleri, Sagalassos araştırma ekibi ile Sagalassos-Ağlasun Geliştirme Derneği’nin (‘Sagalasun’) ortak bir girişimidir. Sagalasun, geçtiğimiz yıl kurulmuş olan kültürel miras odaklı bir sivil toplum kuruluşudur. Bu galeride iki amaca hizmet etmek göz önünde bulundurulmuştur: Ağlasun halkına Sagalassos arkeolojik kazı projesi ile ilgili bilgi sunmak ve Ağlasun’a gelen ziyaretçilere bilgi sağlayan ve konaklama konusunda yardımcı olan bir merkez olmak. Sagaleri, Ağlasun’un merkezinde, pazar yerinin hemen yakınındadır. Şu anda gösterimde olan temalar, antik Sagalassos’a ait üç araştırma konusunu içermektedir: antik kentte yiyecekler, hayvancılık(arkeozooloji) ve taş işlemeciliği ile transportasyonu. Küçük çaplı bir Ağlasun etnografik eserler koleksiyonu da Ağlasun Meslek Yüksek Okulu’nun katlılarıyla sürmektedir.

Temmuz ve Ağustos aylarında, gönüllü çalışmalarda bulunan İlgün Çavdar, Melissa D’hulster, İpek Akyel, Daniel Shoup ve Nebil Aşkın galeriyi açık tutmuşlardır. Ziyaret saatleri Pazar- Perşembe 10-12; 13.30-17.30’dur. Ziyaretçiler için, poster, kartpostal, seramik kaplar ve küçük el yapımı eserler satışa sunulmuştur.

Ağlasun’da ziyaretçi altyapısını oluşturma çalışmaları

Ağlasunlular, hem ilçelerindeki hem de Sagalassos’taki kültürel miraslarına sahip çıkmak arzusunda olan, misafirperver bir halktır. Öte yandan, kültür turizmi aracılığıyla yerel ekonomiye katkıda bulunma amacını da taşımaktadırlar. Ancak, Sagalassos’a gelen turistler antik kentte birkaç saat geçirdikten sonra Antalya’ya ya da Eğirdir’e geri döndüklerinden Ağlasun ve çevresinin güzelliklerini tanıma şansını yakalayamamaktadırlar. Oysa ki ilçe geleneksel mimarinin gözlemlenebileceği ilginç kesitler sunmakta olup, görmeye değer dağlar korular ve bahçelerle donanmıştır. Doğa turizmi ve hiking için ideal bir yerdir-özelliklede yürüyüş tutkunlarına harika imkȃnlar sunar. Ne var ki, şu anda ilçedeki turizm altyapısı oldukça yetersizdir.

Ağlasun’u turistlerin daha kolay erişilebileceği bir hale getirebilmek için Toplumsal Arkeoloji Projesi çeşitli çalışmalar yapmaktadır. Bunlar arasında, Ağlasun bölgesindeki yürüyüşler için yol gösterici rehberler hazırlamak, ziyaretçilere konaklamada yardımcı olmak, dağ turizminde uzmanlaşmış tur şirketleri ile turist rehberlerine bölgeyi tanıtma çalışmaları sayılabilir. Temmuz ayında hazırladığımız yürüyüş turlarını denemek amacıyla, Sagalassos projesi yetkililerinden coğrafyacı Joeri Theelen’in oluşturduğu rotalara yürüyerek, ziyaretçilere sunabileceğimiz rehber metinler ile haritaları denedik. Bu yürüyüşlerimiz aşağıdaki rotaları kapsamıştır:

• 8 Temmuz - Ağlasun turu: Bu yürüyüş ilçeye odaklanmış olup, buradaki geleneksel mimariyi vurgulamak amacıyla, ilçe sınırlarında ilgi çekici bir biçimde harmanlanmış olan köy-ilçe-kır karışımını gözler önüne sermek eğiliminde idi. Kazı evinden başlamak üzere, ilçe merkezinden geçerek, Kıraç ve Bala mahallelerindeki bugüne dek koruna gelmiş kerpiç mimariyi görme fırsatını elde ettik. En umulmadık bir köşeye gizlenmiş olan Roma mezarlığı ile, kısmen antik mimari elemanlarla inşa edilmiş olan bir avluyu görme şansına sahip olduk. Buradan merkeze yönelip, 2002 yılında kent araştırma ekibinin tespit etmiş olduğu 13. yüzyıl Selçuklu hamamını gördük.



• 16 Temmuz - Ağlasun-Yeşilbaşköy yürüyüşü: Bu yürüyüşte Ağlasun’u, Düzen Tepe’nin batı etekleri aracılığıyla komşu köy Yeşilbaşköy’e bağlayan rota izlenmiştir. Bala mahallesinden geçerek mis kokulu ağaçlarla tarlalardan yürüdük ve Yeşilbaşköy’ün 1750li yıllarda yapılmış olan su değirmenine ulaştık. Bu değirmen yörede faaliyet gösteren son değirmen olma özelliğini taşıması açısından önemlidir. Yürüyüş meraklısı arkadaşlarımız ise, Ağlasun’a dönmeden önce Sagalassos’tan önce yerleşilmiş olan Düzen Tepe’nin dik yamaçlarına tırmanmayı tercih ettiler.



• 23 Temmuz - Ağlasun’dan Akdağ’a: 2303 metre ile bölgedeki en yüksek zirve olan Akdağ, Burdur ve Eğirdir göllerine hȃkim eşsiz bir manzara sunar. Ağlasun’dan başlayan patika, ormandan geçerek dik bir geçide doğru tırmandıktan sonra yüksek bir dağ platosu sonunda zirveye ulaşır.



• 30 Temmuz - Sagalassos’tan Gölcük’e: Isparta’nın yüksek kesimlerinde bulunan volkanik göl Gölcük’e eski bir Osmanlı yolu mevcuttur. Yürüyüş, görülmeye değer manzaralar ile eşsiz volkanik güzellikler arasında sürer. Krater gölü uzun yürüyüşün sonunda yüzmek için ideal bir noktadır.

Bu faaliyetlere katılanlar, başta kazı ekibi üyeleri olmak üzere, ziyaretçiler ve yerel halk idi. Ağustos ayında bu rotaları, Ağlasun ve Sagalassos’un güzelliklerini ve imkȃnlarını gözler önüne seren broşürler haline getirip Sagaleri’de ve internette pdf dosyası olarak evinizde basabilmeniz amacıyla hizmetinize sunmayı planlamaktayız.

Yerel konaklama imkânlarının geliştirilmesi

Ağlasun’da otel bulunmaması nedeniyle, Toplumsal Arkeoloji Projesi 2010 yılında yerel halk ile öğrenci pansiyonu sahiplerini, gecelemek isteyen ziyaretçileri konuk etmeleri için organize etmiştir. Temmuz ayında birçok ziyaretçi bizimle iletişime geçerek, yerel geleneksel evlerde yerli halkla birlikte kalarak onların leziz yemeklerinin tadına varma şansını elde etmişlerdir. Eğer bu yaz Ağlasun’a gelmeyi planlıyorsanız ve kalacak bir yer arıyorsanız, lütfen sagalasun@gmail.com adresinden bize ulaşın.

Ayrıca, Ağlasun’a ve Sagalassos’a daha fazla ziyaretçi çekmek amacıyla Türkiye’deki birtakım turizm şirketleriyle de temasa geçmiş bulunmaktayız. Bunlar çoğunlukla Türkiye’de trekking turları düzenleyen şirketlerdir. Bunlardan ikisi turizm sezonu bitiminden hemen sonra deneme amacıyla yürüyüş turlarına katılacaklarını bildirmişlerdir. Bundan başka, TURSAB(Türkiye Seyahat Acenteleri Birliği) Doğa, Çevre ve Sürdürülebilir Turizm komitesi başkanı ile Ağlasun’un doğa turizmi rotası kapsamına alınmasıyla ilgili görüşmelere de başlamış bulunmaktayız.

Sagalasun.com

Son olarak; Ağustos ayında Sagalassos-Ağlasun Kültür Geliştirme Derneği’nin web sayfası olan www.sagalasun.com Türkçe dışında, İngilizce, Hollandaca ve Fransızca olarak sizlere bilgi vermek üzere yeniden yapılandırılmaya başlayacaktır.